Tsjechië. Personeel transportsector neemt voortouw in 24-urenstaking

“De regering tegen het volk, het volk tegen de regering”

Afgelopen donderdag kwam de Tsjechische hoofdstad Praag tot stilstand toen transportarbeiders een staking leidden tegen wat de regeringscoalitie ‘hervormingen’ van gezondheidszorg, pensioenen, belastingen en sociale diensten noemt. Dit werd gezien als een eerste staking in een reeks van vele en een ongezien aantal arbeiders en jongeren wil het besparingsbeleid afblokken.

Trams, treinen en bussen werden stilgelegd door de 24-urenstaking. Het metrosysteem alleen al vervoert dagelijks een miljoen reizigers onder de stad, maar was nu ‘gesloten door staking’ – en dit voor het eerst. Arbeiders betoogden - naast studenten en gepensioneerden - droegen pancartes, zwaaiden met vakbondsvlaggen, en riepen op voor het onmiddellijke einde van de regering. Slogans als ‘de regering tegen het volk, het volk tegen de regering’ galmden door de straten waar het verkeer urenlang gestopt werd door de protesten.

Op 7 mei begaven grote aantallen demonstranten zich op de straten van Praag om zich te verzetten tegen besparingen die de uitkeringen van studenten, mindervaliden en arbeiders bedreigen. Op 21 mei kwamen 40.000 betogers op straat omdat de hervormingen onverminderd werden voortgezet. Afgelopen week riepen de transportarbeiders op tot een eerste grote staking op maandag 13 juni, maar deze werd verboden door het gerecht. Het Hof was het eens met het Ministerie van Financiën dat aanvoerde dat de staking geen drie dagen van te voren was aangekondigd.

Het verbod werd gezien als een klucht, maar leidde ertoe dat de stakingsdag verschoven werd naar donderdag 16 juni. Het uitstel gaf vakbondsleiders, arbeiders, studenten en leden van de gemeenschap meer tijd om te organiseren en te mobiliseren, zodat op de dag van de 24urenstaking duizenden demonstranten de straten opgingen. Velen riepen op tot een algemene staking en de val van de regering. Bonden van politie, brandweer, maar ook anderen ondersteunden de staking.

De woedende stakers marcheerden door Praag en passeerden verschillende regeringsgebouwen, waaronder dat van het Ministerie van Financiën. De minister van financiën, Kalousek, werd omringd door lijfwachten, politie en journalisten, en verklaarde dat hij met de demonstranten wou praten. Maar dit werd niet in dank afgenomen.

De Tsjechische afdeling van het CWI, Socialistická alternativa Budoucnost, bevond zich vooraan in de betoging en verdeelde pamfletten onder de enthousiaste betogers die uitkijken naar ideeën voor een alternatieve regering. De linkse socialisten haalde ook handtekeningen op voor een petitie met een verzoek aan de vakbonden om een onmiddellijke oproep tot een algemene staking te lanceren. De regering moet nu ten val gebracht worden, zeiden de Tsjechische socialisten. Ze benadrukten de noodzaak van een strijdplan om alle hervormingen af te blokken. Arbeiders en jongeren zouden hun eigen eisen naar voren moeten brengen en ook de discussie moeten aangaan over de kwestie van politieke vertegenwoordiging.

Aangemoedigd door internationale bewegingen van arbeiders en jongeren

Het bewustzijn van de arbeidersklasse in Tsjechië groeide het afgelopen jaar. Aangemoedigd door de bewegingen van jongeren en arbeiders in Spanje, Griekenland, Groot-Brittannië en elders, zijn de Tsjechen doordrongen van een nieuw zelfvertrouwen. Het zelfvertrouwen van het establishment daarentegen neemt af. Adriane, een studente die geïnterviewd werd op het protest, zei dat “de beweging groeit, en vandaag was er een zeer goede opkomst. Er is veel woede.” Met massastakingen doorheen het land, worden arbeiders zich bewust van een internationale strijd tegen een gemeenschappelijke vijand.

Hoewel het aantal stakers de aantallen in Spanje en Griekenland niet evenaarde, duidt de beweging op een kwalitatieve verandering in de geesten van de Tsjechen. Het volstaat niet te wachten op een verkiezing om te stemmen voor politici die de belangen van de meerderheid van de bevolking – de arbeidersklasse - niet verdedigen. Politici die zogenaamde verandering beloven maar nooit waarmaken. Arbeiders zijn zich bewust van hun groeiende macht. De vraag is of echter de beweging zal uitbreiden, aan kracht winnen en bewegingen elders in Europa zal bijbenen, of afgeleid zal worden door politici en weinig strijdbare vakbondsleiders.

Artikel door Toby Dite vanuit Praag,

vertaald vanop www.socialistworld.net (Committee for a Workers' International, CWI)

Londense metro staakt

Deze week werd opnieuw gestaakt bij de Londense metro. Hieronder een video van de eerdere acties begin september.

 

Overwinning voor personeel onderhoudsfirma Londense metro

Het personeel van Tube Lines, een onderhoudsbedrijf bij de Londense metro, won een loonsverhoging na een reeks acties. Het management heeft zich jarenlang verzet tegen onderhandelingen met het personeel en stelde zich arrogant op tegenover vakbondsvertegenwoordigers. De druppel die de emmer deed overlopen, was het voorstel om het personeel slechts een loonakkoord van 1% aan te bieden en tegelijk de arbeidsvoorwaarden aan te pakken. De strijdbare vakbond RMT hield een raadpleging van haar leden, 90% was voor een stakingsactie. Het voorstel van de directie ging meteen omhoog naar 3,5% en er kwamen toegevingen op het vlak van de arbeidstijden. Er werd gedreigd dat dit voorstel te nemen of te laten was en dat het bij stakingsacties niet meer zou gelden. Hierop werd eind juni alsnog gestaakt gedurende 48 uur. Ander metropersoneel steunde de staking en weigerde ook te werken. Toen het management daartegen protesteerde, werd met een algemene staking bij de metro gedreigd. Er kwamen nieuwe onderhandelingen bij Tube Lines en daarbij werd 4,5% loonsverhoging beloofd, het voorstel om de uurroosters te veranderen werd ingetrokken en er kwam een garantie dat er geen gedwongen ontslagen zullen komen.

Spontane staking bij MIVB. Solidariteit tegen besparingen en geweld

Op dinsdag 27 april 2010 brak een ‘wilde staking’ uit in de stelplaats Jacques Brel. Deze verstoorde 50% van het verkeer in het noorden en noordoosten van de hoofdstad. Ook de dag erna weigerde een deel van de bestuurders het werk te hervatten. De aanleiding voor deze staking was enerzijds een geval van zware agressie, maar vooral de onvrede bij het personeel over de onderhandelingen tussen vakbonden en directie. Enerzijds dreigt de directie ermee de conventie over brugpensioenen op te blazen als de vakbonden de €46 miljoen aan besparingen in 2010 niet aanvaarden. Maar anderzijds is er vooral de onvrede over de houding van de vakbondsleiding die het akkoord lijkt goed te willen keuren om de 'bevoorrechte partners' in de Brusselse regering ter wille te zijn.

De Franstalige partijen die vandaag de Brusselse regering vormen (PS, CDH en Ecolo – langs Nederlandstalige kant zitten CD&V, VLD en Groen in de coalitie) beweerden de hele verkiezingscampagne en ook in de beginperiode van hun legislatuur dat ze gratis openbaar vervoer nastreefden. De twee eerste beslissingen van de Olijfboomcoalitie waren de voortzetting van de installatie van veiligheidsdeuren en een besparing van €46 miljoen bij de MIVB.

Concreet betekenen de besparingen het uitstel van €25 miljoen aan investeringen. Maar de dienstverlening leidt er ook rechtstreeks onder. Enerzijds door een vermindering van het aanbod: de afschaffing van ‘Noctis’-lijnen (nachtvervoer), de beperking van bepaalde lijnen, geen verhoging van de frequentie tijdens de spitsuren,… Maar daarnaast door een verhoging van de ritprijs. In totaal wordt er voor €11,5 miljoen bespaard op de dienstverlening. Tenslotte wordt er €5,5miljoen bij het personeel gehaald (verlies van een verlofdag, uitbesteding van de personeelskantine, verhoging van de werkdruk, afschaffing van de ‘hitte-uren’ (*),…)

De favoriete methode die de traditionele partijen gebruiken om een openbare dienst te privatiseren is door middel van onderfinanciering. Dat is een werkwijze die we sinds enkele jaren goed kennen. Een recente studie die de MIVB directie probeerde achter te houden, toonde aan dat de ontevredenheid van reizigers in 2009 toenam. De algemene tevredenheidscore van gebruikers voor 2009 bedraagt 5,5 op 10. Aansluitingen, stiptheid, nachtaanbod,… op quasi alle vlakken zijn de scores slechter dan in 2008. In 2009 meende bijna de helft van de ondervraagden dat de mobiliteit bij de MIVB afnam met uitzondering van de metro. De situatie bij de metro is duidelijk anders: deze lijkt niet te lijden aan een onderfinanciering, integendeel. Sinds enkele jaren heeft de MIVB de metro verwend met de aanpassing van bepaalde haltes, de versnelde afwerking van de halte ‘Weststation’, de invoer van de MOBIB kaart en de installatie van de elektrische toegangsdeuren. Volgens de directie van de MIVB en het VBO ligt de toekomst bij de metro, vandaar hun project ‘metrovisie’. Het ziet ernaar uit dat al dit belastinggeld slechts wordt aangewend om de metro gereed te maken voor privatisering.

De ‘centrum-linkse’ Brusselse regering spot met ons wanneer ze zegt gratis openbaar vervoer te willen terwijl ze tegelijk de plaatsing van toegangsdeuren machtigt. Deuren die €50 miljoen zullen kosten terwijl besparingen worden uitgevoerd die de openbare dienstverlening kapot maken en de sociale verworvenheden van de werknemers aantasten. Terwijl ze van de werknemers eist de buikriem aan te halen, vraagt algemeen directeur Alain Flaush een verhoging van zijn jaarloon van €170.000 bruto tot een verloningspakket van €300.000 per jaar. Adelheid Byttebier (Groen!), de nieuwe voorzitster van de Raad van Bestuur verdedigt Flaush in de regionale krant ‘La Capitale’. Ze stelt: “Naar wat ik zie zijn er parameters die pleiten voor een loonsverhoging. Alain Flaush heeft opmerkelijk werk geleverd en hij moet blijven…”. Blijkbaar geldt dit niet voor het personeel?

Het is duidelijk dat we niet op deze regering moeten rekenen voor gratis, degelijk en veilig openbaar vervoer. Terwijl milieuverontreiniging (denk maar aan de smogalarmen) en mobiliteit steeds grotere problemen worden in Brussel, moet er 46 miljoen euro bespaard worden. En tegelijk zien we dat de meest vette brok, de metro, stilaan wordt klaargestoomd om te privatiseren. Er is vandaag nood aan een degelijk en democratisch opgesteld actieplan van de vakbonden om deze besparingsmaatregelen tegen te gaan. Vandaag zien we dat dit niet gebeurd omdat de syndicale leiding haar 'bevoorrechte partners' in de olijfboomcoalitie wil beschermen. Het is dan ook duidelijk dat de vakbonden moeten breken met de sociaal- en christendemocraten. Tegelijk is het weer maar eens duidelijk dat er nood is aan een nieuwe arbeiderspartij, een partij van, voor en door de vakbondsbasis.


(*)compensatie voor werk bij uitzonderlijk hoge temperaturen